| | | | |
Vietnamese
English
DANH MỤC MENU
LIÊN KẾT
THÔNG TIN CẦN BIẾT
BỘ ĐẾM TRUY CẬP
 
Hôm nay: 22,220
Tất cả: 69,653,497
 
 
Bản in
Hương men nồng xứ cát
Tin đăng ngày: 1/12/2009 - Xem: 6055
 
Ở xứ Nghệ, chỉ có rượu Nghi Ân ngon nức tiếng. Nâng với nhau chén rượu nồng sủi tăm, còn gọi là “tăm mắt cua”, nồng mà êm, lâng lâng, bồng bềnh  trong tình người Nghi Ân hồn hậu, hiếu khách.

Nằm trên quốc lộ 46 - đoạn từ thành phố Vinh đi thị xã Cửa Lò, Nghi Ân là vùng đất cát, khô cằn thuần nông. Nhưng miền đất tảo tần, khắc nghiệt này cũng dâng cho đời nhiều phong vị khó quên. Một chút rau cải ghém cay cay, bùi bùi chấm nước mắm chanh ớt dịp hè thu, dăm quả hồng ngâm giòn, ngọt, ít hạt, thu hoạch vào cữ tháng mười ta đều là dư vị khó quên của miền đất cát. Nhưng làm khách xa để nhớ về Nghi Ân, dường như chỉ có men nồng rượu nếp chốn này, như rượu làng Vân ở xứ Bắc vậy.


 Ủ men.


Câu ca xưa một thuở “Tay cầm bầu rượu nắm nem / Mải vui quên hết lời em dặn dò” cũng đã vận vào đất Nghi Ân.

Không biết tự bao giờ đã hình thành nên thứ “mỹ tửu” Nghi Ân. Rất nhiều nhà có truyền thống nấu rượu ở đây cũng khó trả lời. Còn theo cụ Nguyễn Đăng Bá, năm nay trên 70 tuổi, thì đất xứ này đã có nghề nấu rượu từ đâu cách đây thàng vài ba trăm năm. Cũng là một phỏng đoán xa xôi, mơ hồ vâỵ thôi, mơ hồ, bồng bềnh như chính vị men nồng nàn của đất này làm người xa về chếnh choáng. Chỉ biết, nhìn những chai đựng thứ “mỹ tửu” này ở một vài nhà vẫn còn giữ nguyên kiểu nút chai bằng lá chuối truyền thống là đã thấy cả một làng quê tần tảo xưa, râm ran chuyện vãn sau một ngày mệt nhọc. 
 


 Nấu rượu.


Rượu Nghi Ân là rượu nếp 100%, được nấu theo phương pháp truyền thống, nghĩa là vẫn dùng nồi đồng (hoặc nhôm), thùng gỗ, có dụng cụ chưng cất bằng gỗ gọi là “mu rùa”. Cách thức nấu rượu của người dân Nghi Ân cũng không có gì là đặc biệt, cũng không có bí quyết gì thuộc dạng “gia truyền”. Nhưng mẻ rượu nào nơi đây cũng ra “chất” rượu Nghi Ân. Dường như nguồn nước, khí trời nơi đây đã định hình cho từng giọt tinh chất nồng say. Và cũng chỉ nơi đây mới có vậy. Giống như cây cam Xã Đoài đỏng đảnh, chỉ có ở Xã Đoài thì mới thành...cam Xã Đoài. Sang vùng đất khác, ngay xã bên cạnh thôi là vị cam đã đổi thay nhiều lắm.
 
Thứ gạo để nấu rượu dứt khoát phải là nếp lứt (chỉ xay bỏ vỏ trấu chứ không bỏ mầm và cám của hạt nếp). Chọn nếp càng kỹ, mẻ rượu càng nồng thơm. Nếp được đồ lên, khi chín thì đổ ra đánh cho tơi, dàn đều ra mặt nong. Đợi cho cơm nguội hẳn thì rắc men vào. Đợi một lúc thì dồn cơm từ nong vào thúng để ủ (lòng thúng đã được lót lá chuối). Cho đến khi thấy cơm rượu xuống nước (men đã ngấm vào cơm, bắt đầu có những giọt tinh tuý thơm nồng đầu tiên nhỉ ra) thì cho vào chum sành để ủ tiếp. Cơm rượu và men lại lặng lẽ ấp ủ nhau trong chum chừng 5-7 ngày nữa, ủ từ 10 -12 ngày sẽ cho rượu ngon hơn. 
 

 
Xong một mẻ rượu.

Khi ủ đã chín, cơm rượu được chuyển sang nồi nhôm to (trước đây dùng nồi đồng), đậy vung (mu rùa) rồi dùng đất nhão trộn cám bịt kín với miệng nồi. Dụng cụ chưng cất gồm hai phần: phần làm lạnh và phần chưng cất. Khi nấu, hơi rượu từ dưới nồi chứa bốc lên, gặp lạnh sẽ tạo nên rượu và chảy ra ngoài theo một chiếc ống đồng nhỏ. Khi đun rượu, đặc biệt phải chú ý giữ đều lửa. Nếu lửa quá bé, rượu sẽ không ra hoặc hao rượu; nếu lửa bùng to quá, sẽ bị sục (gọi là sục hèm), gây tắc ống, rượu không chảy ra được, có khi hỏng cả nồi rượu...
 
Thông thường rượu Nghi Ân có nồng độ khá cao, khoảng từ 50 đến 55 độ. Mỗi mẻ rượu (khoảng 10kg nếp) chỉ lấy được từ 5-7 lít, nếu lấy hơn rượu sẽ nhạt. Mặc dù rượu có nồng độ cao, uống đến đâu biết đến đấy nhưng lại êm dịu, thơm ngon vô cùng và tuyệt đối không bị nhức đầu…
 
Không có bí quyết thuộc dạng “gia truyền” nhưng tại sao rượu Nghi Ân ngon nức tiếng? Các cụ cao niên lý giải rằng: Bởi vì trời cho Nghi Ân có mạch nước ngầm hợp với việc nấu rượu nếp. Nước được dùng để nấu cơm rượu, để ngâm ủ đều là nước giếng khơi trong vắt. Người các xã khác đến học cách nấu như Nghi Ân, thậm chí mời người Nghi Ân đến làm, song rượu vẫn không ngon bằng. 
 


 Cùng thưởng thức men nồng.


Rượu Nghi Ân ngon là vậy, nhưng vẫn chạnh buồn một nỗi, chất men nồng nơi đây hình như vẫn chưa có một chỗ đứng đúng nghĩa trên thương trường. Thương hiệu rượu Nghi Ân vẫn chưa được đầu tư đúng nghĩa. Ngay như bên cạnh đó, làng rượu Nghi Phú đã có tên gọi hẳn hoi, dán nhãn mác "Vodka Nghi Phú".
 
Nâng một chén men nồng xứ cát mà cầu mong cho một ngày gần, rượu Nghi Ân mang nhãn mác quê mình theo bè bạn đi muôn nơi...

Bài, ảnh: Công Mạnh

  Các bài mới:
Công an TP ra quân cao điểm PCTP dịp tết 2018(18/12/2017)
Công an TP tập huấn hướng dẫn giao thông dịp tết cho lực lượng công an xã và BVDP(18/12/2017)
Tuổi trẻ thành Vinh với Chương trình “Mùa đông ấm” vùng cao(18/12/2017)
Phường Trung Đô Trao huy hiệu Đảng cho 28 đảng viên(18/12/2017)
18 suất quà đến với phụ nữ vùng giáo xã Nghi Phú(18/12/2017)
Nghệ An: Hoa mào gà đua sắc mọc giữa cánh đồng hoa hướng dương(18/12/2017)
Đoàn phường Bến Thủy tổ chức lễ ra quân tuyên truyền, phòng chống pháo nổ(18/12/2017)
Cần trồng lại cột treo băng rôn quảng cáo tại khu vực ngã tư chợ Vinh(18/12/2017)
  Ẩm thực:
Đặc sắc và hài lòng khi đến với Ẩm thực 5A Nguyễn Trãi (8/11/2017)
Thòm thèm 8 món đặc sản nổi danh xứ Nghệ (20/10/2017)
Miệt mài với nghề bánh mướt truyền thống xứ Nghệ (9/6/2017)
7 món hải sản không thể bỏ lỡ khi đến Cửa Lò (8/4/2017)
Dân dã, đậm đà khoai xéo xứ Nghệ (10/3/2017)
4 đặc sản 'kinh dị' chỉ khách quý mới được ăn ở vùng cao Nghệ An (8/3/2017)
Tôm tít xứ Nghệ đắt hàng (28/2/2017)
Những sản vật sạch vùng cao 'lên ngôi' dịp Tết (8/1/2017)
Tìm về thủ phủ cam Vinh (7/12/2016)
Khoai xéo - món ăn dân dã gắn bó với tuổi thơ của biết bao thế hệ người Nghệ An (20/11/2016)
THÔNG TIN CẦN BIẾT
Lịch công tác UBND
Văn bản pháp quy
Văn phòng điện tử
Dịch vụ công trực tuyến
Album ảnh Nghệ An
Truyền hình TP Vinh
Liên hệ - Góp ý
Phiên bản Mobile
TRUYỀN HÌNH TP VINH
Loading the player...
LIÊN KẾT WEBSITE
Di san Dân ca xứ nghệ Truyền hình cáp Nghệ An Báo Nghệ An Công an Nghệ An Truyền hình Nghệ An Tỉnh đoàn Nghệ An Chi cục thuế TP Vinh Nghệ An Truông Bồn
     
 
TRANG THÔNG TIN ĐIỆN TỬ THÀNH PHỐ VINH
Giấy phép số: 253/GP-TTĐT ngày 19/11/2010 do Bộ Thông tin và truyền thông cấp
Cơ quan chủ quản: UBND TP Vinh - Địa chỉ: Số 27 Đường Lê Mao – TP Vinh. Hotline: 02383.840.039; 02383. 842574
Chịu trách nhiệm chính: Ông Nguyễn Hoài An – Chủ tịch UBND Thành phố Vinh
Cơ quan thường trực: Đài Phát thanh - Truyền hình TP.Vinh 
Người phụ trách: Nhà báo Lê Nguyễn Chung – GĐ Đài PT-TH TP Vinh - Email: vinhcity.ptth@gmail.com - Hotline: 02383.842584

Thiết kế Website